Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 326




                                               

Земјовидна планета

Земјовиднa планетa - планета со особености и услови за живот слични на оние на Земјата. Во нашиот Сончев Систем, за земјодивни се сметаат четирите внатрешни планети: Меркур, Венера, Земјата и Марс. затоа што тие имаат карпеста површина, слична ка ...

                                               

Ѕвезден каталог на Смитсоновата астрофизичка опсерваторија

Ѕвезден каталог на Смитсоновата астрофизичка опсерваторија или SAO-каталог - астрометриски ѕвезден каталог. Објавен е во 1966 г. од Смитсоновата астрофизичка опсерваторија во Кембриџ, Масачусетс, и опфаќа 258.997 ѕвезди. Составен е од претходни а ...

                                               

Кајперов Појас

Кајперов Појас - голем прстен од "отпад", сличен на астероидниот појас, меѓутоа е составен главно од мраз. Внатрешната граница на појасот започнува во орбитата на Нептун и се простира до 50 ае. Од овој регион потекнуваат кометите со краток период ...

                                               

Каталог на маглини

Каталог на маглини - астрономски каталог од англискиот астроном Вилијам Хершел, објавен во 1786 г. Подоцна каталогот е двојно проширен со наодите на неговиот син, Џон Хершел и објавен како "Општ каталог на маглини и јата". На ова подоцна се надоп ...

                                               

Лајка

Кучето Лајка, женски самоед-териер, било првото животно што на 3 ноември 1957 било лансирано со сателитот Спутник 2 во вселената каде што и престојувало 10 дена, со што се потврдиле тврдењата дека е можен живот во бестежинската состојба.

                                               

Лак на набљудување

Лак на набљудување - поим во набљудувачката астрономија кој го означува временскиот период помеѓу првото и најновото набљудување на едно небесно тело кое ја исцртува неговата патека. Највеќе се приемнува во откривањето и следењето на астероиди и ...

                                               

Меѓународен небесен координатен систем

Меѓународниот небесен координатен систем или Меѓународен небесен упатен систем е постојниот стандард за небесни координати усвоен од Меѓународниот астрономски сојуз. Почетокот е во тежиштето на Сончевиот Систем, со оски што се "неподвижни" во одн ...

                                               

Метеорит

Метеорит е парче од метеороид што од вселената поминал низ атмосферата и паднал на површината на Земјата или на некое друго небесно тело. Во случај на посилен удар се појавува кратер. Метеороидите потекнуваат уште од периодот на настанувањето на ...

                                               

Микроскоп (соѕвездие)

Микроскоп - мало соѕвездие на јужното небо, осмислено во XVIII век од францускиот астроном Никола Луј де Лакај. Именувано е по научниот инструмент микроскоп. Ѕвездите му се мошне бледи и тешко видливи од северната полутопка. Најсјајна ѕвезда е Га ...

                                               

Минимална маса

Во астрономијата, минимална маса е нижата граница на пресметаната маса на забележаните небесни тела како што се планетите, ѕвездите и бинарните системи, маглините и црните дупки. Најчесто се наведува како податок за цонсончевите планети. Бидејќи ...

                                               

Начини на откривање на вонсончеви планети

Секоја планета е слаб извор на светлина во споредба со нејзината матична ѕвезда. Како додатно на тешкотијата за откривање на такви слаби извори на светлина, матичната планета создава блесок што ја изразува. Поради тие причини, само неколку вонсон ...

                                               

Небо

Воздухот сам по себе е проѕирен и безбоен, но за нас ведрото небо има сина боја. Тоа произлегува оттаму што воздухот е полн со ситни честички прашина. Сончевите зраци минуваат низ таа прашина која се однесува како филтер ги пропушта првенсвено си ...

                                               

Нептун

Нептун - осма и најоддалечена планета во Сончевиот Систем. Неа ја открил германскиот астроном Јохан Готфрид Гале во 1846 година. Освен овие податоци за Нептун не се знаело многу сè додека вселенската сонда "Војаџер 2" не го посетила во 1989 годин ...

                                               

Општ каталог на маглини и јата

Општ каталог на маглини и јата - астрономски каталог од англискиот научник Џон Хершел објавен во 1864 г. Заедно со други наоди, овој каталог е основа за подоцнежниот Нов општ каталог, составен од Ј.Л.Е. Дрејер. Општиот каталог содржи разни маглин ...

                                               

Преработен нов општ каталог

Преработен нов општ каталог и придружниот Преработен индекс-каталог - астрономски каталози - преработки на првичниот "Нов општ каталог" и "Индекс-каталог" составен од Ј.Л.Е. Дрејер. Потребата од преработка се јавила кога се востаовило дека некои ...

                                               

Сатурнови прстени

Прстените на Сатурн се најсеопфатен систем на прстените меѓу планетите на Сончевиот систем. Тие се состојат од многу голем број на мали честички, кои се движат во големина од микрометар до неколку метри, што орбитира околу Сатурн. Овие честички с ...

                                               

Сјаен џин

Сјаен џин - вид ѕвезда од сјајносната класа II која во Јерксовата класификација го зафаќа местото меѓу обичните џинови и суперџиновите, според изгледот на нејзиниот спектар.

                                               

Титанија (месечина)

Титанија – Урановиот најголем природен сателит. Кружи околу Уран на оддалеченост од околу 436.270 км. Полупречникот ѝ изнесува 788.9 км, а масата 3.49×10 кг. Титанија е многу слична на Ариел, иако е поголема. Ја открил Вилијам Хершел, во 1787 год ...

                                               

Халеева комета

Халеева комета - најпознатата комета во историјата на човештвото. Наречена е така според својот откривач астрономот Едмунд Халеј. Кометата спаѓа во групата на сјајни комети на краток период. Оваа комета се гледа на секои 75-76 години кога последе ...

                                               

Црно џуџе

Црно џуџе е хипотетична ѕвезда, која настанува откако белото џуџе ќе се излади доволно за да не може да емитува светлина и топлина. Но бидејќи времето кое е потребно едно бело џуџе да се изладе доволно за да од него настане црно џуџе е подолго од ...

                                               

NGC 188

NGC 188 е расеано ѕвездено јато во соѕвездието Кефеј. Откриено е во 1825 г. од англискиот астроном Џон Хершел. За разлика од највеќето расеани јата што се расцепуваат и одвојуваат по неколку милиони години поради гравитациското заемодејство со на ...

                                               

NGC 6334

NGC 6334 - оддавна маглина во соѕвездието Сорпија. Откриена е во 1837 г. од астрономот Џон Хершел, кој ја забележал од ’Ртот на Добра Надеж во Јужна Африка.

                                               

Когнитивна дисонанца

Когнитивна дисонанца - судир во свеста, конфликт на две или повеќе нескладни верувања, идеи, убедувања или ставови, и создава непријатно чувство кај поединецот. Појавата на когнитивна дисонанца е последица на некое дејствување кое е во спротивнос ...

                                               

Писателска блокада

Писателска блокада е феномен кој се случува кај писателите и се карактеризира со неволност или безидејност во нивната писателска дејност. Обично писателските блокади се случуваат по некој период на екстремна умствена креативна работа од страна на ...

                                               

Соционика

Соционика е правец во психологијата кој главно се развил во земјите на поранешниот СССР. Основач на дисциплината е литванскиот психолог Аушра Аугустинавичјуте. Социониката има за цел да докаже дека психолошкото соодветство помеѓу луѓето зо значај ...

                                               

Филантропија

Филантропија е подготвеност да му се помогне на својот ближен. И покрај тоа што порано било верска норма и доблест, сега под поимот филантропија се подразбира активен напор да се промовира благосостојбата на човекот. Човештината или хуманоста е а ...

                                               

Чувство

Во психологија и вообичаена употреба, под чувство се подразбира внатрешната состојба на една личност, обично заснована врз или врзана за внатрешните и надворешни сетивни чувства. Љубов, омраза, храброст, страв, радост, гадење и тага можат сите да ...

                                               

Атмосфера

Атмосфера е слој од гасови кои можат да опкружат едно материјално тело со одредена маса, зависно од гравитацијата на телото, кои се задржуваат за подолго време ако гравитацијата е висока, а температурата на атмосферата е ниска. Некои планети се с ...

                                               

Атмосферски притисок

Атмосферски притисок е притисокот на земјината атмосфера. Тој е притисокот кој го врши воздухот со неговата тежина, како сила врз единица површина на Земјата Во повеќето околности атмосферскиот притисок е тесно приближен со хидростатичниот притис ...

                                               

Атомска орбитала

Атомска орбитала е математичка функција која го опишува брановидното однесување на електроните во еден атом. Тргнувајќи од оваа функција, може да се одреди регионот во кој може да се најде електронот кој кружи околу еден атом. Всушност, атомските ...

                                               

Гравитација

Гравитација или тежа – природна појава која им дава тежина на предметите. Уште една дефиниција за гравитацијата е дека таа е привлечна сила помеѓу две тела. Во секојдневниот живот, привлекувањето поради гравитацијата е резултат на постоењето на р ...

                                               

Динамо

Динамо е електричен генератор кој произведува еднонасочна струја со употреба на комутатор. Динамо се првите електрични генератори способни да доставуваат струја за индустијата, и основата врз која се засноваат многу други подоцнежни уреди за конв ...

                                               

Електрична струја

Електрична струја претставува ток на електричен полнеж. Во системот SI, единица мерка за електрична струја е амперот, кој е еднаков на тек од еден кулон електрицитет во секунда.

                                               

Ентропија

Ентропија - поим што се користи во статистичката термодинамика и претставува мерка на број на начини на којшто еден систем може да биде подреден. Затоа, ентропијата се нарекува и мерка за хаосот, па со зголемување на хаотичноста на системот, се з ...

                                               

Јоносфера

На горниот дел од мезосферата се надоврзува слој каде значителен дел од гасните молекули се наоѓаат во јонизирана состојба, поради нивната изложеност на сончевото зрачење и другите космички зрачења. Од овие причини, овој слој е познат како јоносф ...

                                               

Леќа (оптика)

Леќа - проѕирно тело, заградено со две мазни сферни површини или една сферна, а друга рамна. Леќите кои на средината се подебели, се нарекуваат испапчени или собирни леќи, а леќите кои се подебели на краевите, се нарекуваат вдлабнати или растурни ...

                                               

Планкова густина

Планкова густина е единица за густина од системот на природни единици познати како Планкови единици. ρ P = m P l P 3 = c 5 ℏ G 2 {\displaystyle \rho _{P}={\frac {m_{P}}{l_{P}^{3}}}={\frac {c^{5}}{\hbar G^{2}}}} ≈ 5.1 × 10 96 kg/м 3 каде: m P е Пл ...

                                               

Планкова моќ

Планковата моќ е природна единица за моќ од системот на Планкови единици. Добиена е како количник од Планковата енергија поделена со Планковото време, и изнесува приближно 3.62831 × 10 52 W. Ова е крајно голема единица - дури и гама-распрскувањат ...

                                               

Радиоактивност

Радиоактивност е хемиско радиоактивно распаѓање, спонтано претворање на едни хемиски елементи, односно нуклеарни видови, во други, проследено со емисија на јонизирани атоми на хелиум, електрони и електромагнетно зрачење.

                                               

Самојонизација

Самојонизацијата е процес со кој атомите или молекулите спонтано преоѓаат од електронеутрална состојба до пониска со енергија јонизирана состојба. Атомите можат да самојонизираат кога двата валентни електрони се во возбудена состојба и преку елек ...

                                               

Смеса

Смесa - физичкa мешавинa од чисти супстанции. Пооделните состојки на смесата се викаат фази. За разлика од чистите супстанции, смесите имаат променлив состав и својства. Својствата на смесата зависат од својствата и количествата на компонентите в ...

                                               

Стратосфера

Стратосфера - слој од атмосферата кој се простира над тропосферата до височина од 80 km. Воздухот во овој дел од атмосферата е доста разреден и сув. Затоа во неа небото е без облаци. Во оваа сфера, на височина меѓу 20 и 40 km постои голема концен ...

                                               

Топлина на испарување

Топлината на испарување се јавува како латентна и специфична топлина на испарување. Скриена топлина на испарување е количеството топлина што се потрошува при фазниот премин за целосното испарување на дадена маса течност при константна температура ...

                                               

Тропосфера

Тропосферата го опфаќа приземниот, најгуст слој на атмосферата. Нејзината маса изнесува приближно околу 75% од вкупната маса на атмосферата. Нејзината дебелина се движи од 8 km над поларните до 18 km над екваторијалните предели. Во неа се наоѓа о ...

                                               

Флуид

Поимот флуид е заедничкото име за течностите и гасовите. Името доаѓа од латинскиот јазик, од зборот flux, што значи проток, односно нешто што тече или струи. Класификацијата на гасовите и течностите во флуиди е поради тоа што тие имаат многу слич ...

                                               

Џанибеков ефект

Џанибеков ефект е појава на наизменично менување на оската за 180 степени на тело кое ротира, при што ротацијата не прекинува.

                                               

Азот диоксид

Азот диоксид е хемиско соединение со формула NO2. Тој е еден од неколкуте азотни оксиди. NO2 се користи во индустриската синтеза на азотна киселина. Милиони тони од овие киселини се произведуваат секоја година. Овај црвено сино токсичен гас има к ...

                                               

Алкалоид

Алкалоидите се голема група на најчесто базни органски соединенија кои содржат азот и кои најчесто се поврзани во цикличен систем. Досега се изолорани голем број на алкалоиди, но само околу 6.000 се хемиски детерминирани. Тие се нашироко распрост ...

                                               

Аморфно тело

Аморфни или "нанокристални" супстанци се струготини на легури, кои ги имаат сите следни карактеристики: Електрична отпорност од 2 x 10-4 оми cm или повеќе. Состав кој содржи минимум 75 тежински проценти на железо, кобалт или никел; Дебелина на ст ...

                                               

Атомска маса

Да не се помеша со: релативна атомска маса Атомската маса или релативната атомска маса е однос меѓу просечната маса на атомот на некој хемиски елемент и 1/12 од масата на нуклидот 12 C. Речиси сите атомски маси на елементите во периодниот систем ...